نیشابور/خبرنگار اطلاعات: همزمان با ۲۸ اردیبهشت روز ملی بزرگداشت حکیم خیام نیشابوری، دیروز شهر نیشابور میزبان مجموعهای از آیینها و برنامههای علمی، فرهنگی و هنری بود و دکتر مسعود پزشکیان رییس جمهوری و وزیران فرهنگ و ارشاد اسلامی و علوم، تحقیقات و فناوری هم در پیام های جداگانه، به تبیین ویژگی های این دانشمند و شاعر بزرگ کشورمان پرداختند.
نهمین همایش ملی خیام دیروز با قرائت پیامهای سید عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و همچنین حسین سیمایی صراف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در آرامگاه خیام در شهر نیشابور برگزار شد .
در پیام وزیر فرهنگ آمده است: خیام، یادآور سنتی ریشهدار از خردورزی در فرهنگ ایرانزمین است؛ سنتی که انسان را به پرسش، درنگ در معنای زندگی و به نگریستن دوباره به نسبت خویش با جهان فرامیخواند.
در ادامه پیام دکتر سید عباس صالحی تاکید شده است: در جهانی که انسان معاصر بیش از هر زمان در شتاب زندگی، آشفتگی روایتها و هیاهوی روزمرگی گرفتار شده است، بازخوانی سرودههای حکیم خیام نیشابوری میتواند دعوتی دوباره به اندیشیدن، تأمل و گفتگو با خویشتن باشد .
وی تصریح کرده است :در روزگاری که گاه سرعت تحولات، فرصت فهم عمیق و تأمل را از انسان میگیرد، میراث خیام همچنان میتواند برای جامعه امروز الهامبخش باشد؛ میراثی که در آن، علم و ادب، عقل و شاعرانگی و زندگی و اندیشه، در تقابل با یکدیگر نیستند، بلکه مکمل یکدیگرند.
در ادامه این پیام تاکید شده است: خیام، تنها متعلق به تاریخ و گذشته ایران نیست؛ او بخشی از هویت فرهنگی زنده ما است. اینجانب، ضمن گرامیداشت روز ملی خیام، یاد و نام این چهره ماندگار فرهنگ و اندیشه ایران را ارج میگذارم و بر ضرورت پاسداری از میراث فکری و فرهنگی مفاخر ایرانزمین
تأکید میکنم.
خیام، نماد پیوند خِرد علمی و تأمل فلسفی
در همایش ملی خیام ، پیام وزیر علوم، تحقیقات و فناوری هم به این مناسبت قرائت شد که در بخشی از آن آمده است: برگزاری همایش ملی بزرگداشت حکیم خیام نیشابوری در شهر فرهنگپرور نیشابور، زادگاه آن اندیشمند نامدار، فرصتی ارزشمند و مغتنم برای بازخوانی جایگاه یکی از درخشانترین چهرههای تمدن ایرانیاسلامی را فراهم کرده است؛ چهرهای که نام و آوازهاش همچنان در گستره دانش و ادب فروزان، الهامبخش و راهگشاست.
در ادامه پیام سیمایی صراف آمده است: خیام نماد پیوند خِرد علمی و تأمل فلسفی در سنت فکری ایرانزمین است. او در روزگاری که علم و حکمت در پهنه تمدن اسلامی به شکوفایی رسیده بود، در عرصه ریاضیات، با طراحی راهحلهای بدیع معادلات هندسه، افقهایی تازه به روی دانشمندان باز کرد و در دانش نجوم، با مشارکت مؤثر در تنظیم گاهشماری جلالی، الگویی دقیق، ماندگار و ستودنی از سنجش زمان بر جای گذاشت؛ تقویمی که دقت آن گواهی روشن بر ژرفای دانش و توان محاسباتی دانشمندان سرزمین ماست .
در ادامه این پیام تاکید شده است: اثر ارزشمند نوروزنامه نیز جلوهای دیگر از جامعیت علمی و فرهنگی این حکیم فرزانه بهشمار میآید؛ اثری که در آن آیین نوروز، این میراث کهن و هویتبخش ایرانی، با نگاهی حکیمانه و در پیوند با دانش نجوم و سنتهای تاریخی، روایت شده است. این اثر بهروشنی نشان میدهد که در سنت فکری ما علم، آیین و هویت فرهنگی در تعاملی سازنده و همافزا قوام و تداوم یافتهاند، همچنین رباعیات خیام که امروز در گسترهای جهانی خوانده میشود، پژواک پرسشهای بنیادین انسان درباره هستی، زمان، مرگ و معنای زندگی است. این رباعیات نه صرفاً بیانی شاعرانه از لحظهها، بلکه تأملی ژرف در نسبت انسان با جهان و گذر عمر بهشمار میآید .
وزیر علوم تاکید کرده است :پیام خیام دعوت به اندیشیدن، قدردانستن لحظه اکنون و پرهیز از غفلت در برابر فرصت کوتاه زندگی است؛ پیامی که همچنان الهامبخش نسل امروز و تأملبرانگیز است که بازشناسی خیام ، درحقیقت بازخوانی بخشی از هویت ایرانیاسلامی ماست؛ هویتی که بر بنیاد خِردوَرزی، علمدوستی، گفتگوی فرهنگی و جستجوی حقیقت استوار است.
در بخش دیگری از این پیام تأکید شده است: امروز که جمهوری اسلامی بر توسعه علمی، مرجعیت دانش و گسترش همکاریهای علمی بینالمللی تأکید دارد، بزرگداشت دانشمندانی چون خیام یادآور ظرفیتهای تاریخی سرزمین ایران در تولید علم و اندیشه است .
نیشابور ، شناسنامه فرهنگی ایران
معاون استاندار و فرماندار ویژه نیشابور هم در این همایش گفت: ستاد بزرگداشت روز خیام همه تلاش خود را کرد تا نیشابور را به عنوان شناسه فرهنگی ایران معرفی کند. هر چند نیشابور نیاز به معرفی ندارد و چهره هایی مانند خیام در سراسر جهان شناخته شدهاند؛ اما ما موظفیم برای بزرگداشت این چهره ها برنامه ریزی
کنیم.مهدی دونده افزود: خیام های زمان خود را بشناسیم و به آن ها بی مهری نکنیم و از ظرفیت آنها برای عبور از بحران های کشور استفاده کنیم.
برگزاری نمایشگاه «دمی با خیام»
بنا به این گزارش، دیروزهمزمان با گرامیداشت روز ملی خیام، نمایشگاه گروهی عکس «دمی با خیام» در باغ مصفای خیام گشایش یافت. این نمایشگاه شامل ۱۵قطعه عکس رنگی و سیاه و سفید از هنرمندان نیشابوری با موضوع آزاد و رویکرد مفهومی به اندیشههای خیام است .
همچنین دیروز زنگ خیام در مراسمی با عنوان «آفتاب صبح نیشابور» در دبیرستان ماندگار خیام نواخته شد. در این مراسم، برنامههای فرهنگی و هنری متنوعی اجرا شد و دکتر حجتالحق حسینی، پژوهشگر و خیامشناس درباره این چهره بزرگ فرهنگی علمی سخنرانی کرد. گلباران آرامگاه حکیم خیام و برگزاری کارگاههای هنری از دیگر برنامههای این مراسم بود که عصر دیروز به اجرا
درآمد.
همچنین نمایشگاه نقاشی گروهی «بومهای کوچک، رویاهای بزرگ» در محل نگارخانه کمالالملک اداره فرهنگ وارشاد اسلامی نیشابور برپا شد.
۲۸اردیبهشت روز بزرگداشت حکیم عمر خیام در تقویم ایران ثبت شده است و هر ساله مراسم بزرگداشت این شاعر و ریاضیدان نامی ایران در محل آرامگاهش، شهر نیشابور برگزار میشود.
خیام نیشابوری، شاعر، فیلسوف، ریاضیدان، منجم و طبیب مشهور و از بزرگان علم و ادب اواخر قرن پنجم و اوایل قرن ششم است که بنا به اسنادی در ۲۸اردیبهشت ۴۲۷خورشیدی به دنیا آمد.
حکیم ابوالفتح عمر بن ابراهیم با توجه به اینکه افکار عمیق فلسفی خود را در قالب رباعیات فصیح درآورد و ابیاتی سرود که نمونه بارزی از فصاحت و روانی و بلندی معنا باشند، به عنوان شاعری خردگرا در سراسر جهان مشهور است.
***
رئیس جمهوری:
نسل امروز در مسیر تولید علم ازخیام الگو بگیرد
رئیسجمهوری به مناسب روز بزرگداشت خیام نیشابوری، پیامی صادر کرد.
در بخشی از متن پیام دکتر مسعود پزشکیان آمده است:حکیم خیام نیشابوری، نهتنها شاعری بلندآوازه بلکه تجسم عینی تلاقیِ شکوهمند «علم و اندیشه جهانی» و «ادب ایرانی» است؛ نابغهای که در سپهر دانش جهان، با نگاه ژرفبین خود ابعاد گوناگونی از حقیقت هستی را به تصویر کشید: در پیشگاه ریاضیات و هندسه؛ با حل معادلات درجه سوم و ابداع اصول هندسه نااقلیدسی، فراتر از زمانه خود ایستاد و نام ایران را بر تارک تاریخ علوم پایه حک کرد. در ساحت نجوم و گاهشماری؛ با طراحی و تدوین «تقویم جلالی»، دقیقترین گاهشماری جهان را به بشریت هدیه داد تا نشان دهد ایرانیان نظم ریاضی جهان را بهخوبی میشناسند. در آینه حکمت و فلسفه؛ با نگاهی کلاننگر و خردورزانه، انسان را به تأمل در راز هستی، غنیمت شمردن دم و توجه به گذر زمان فراخواند. در قلمرو شعر و ادبیات؛ با رباعیات عمیق و سحرانگیز خود، فلسفه را به زبان توده مردم درآورد و جهانیان را شیفته و حیران قلم موجز و پرمعنای خود کرد.
در ادامه این پیام تاکید شده است:روز بزرگداشت خیام، روز بزرگداشت خردورزی، پژوهش علمی و آزاداندیشی است. امید است که نسل امروز با الگوپذیری از این امیر عرصه دانش و اندیشه، در مسیر تولید علم و پاسداشت فرهنگ ایران، قدمهای استوار بردارد.
این روز گرامی را به جامعه ادبی، علمی، دانشگاهی و تمامی شیفتگان فرهنگ اصیل ایرانی تبریک عرض نموده و توفیق همگان را در مسیر دانایی از درگاه ایزد منان خواستارم.
شما چه نظری دارید؟